Зи Хэку лъэщыгъэкIэ зрагъэбгынауэ щыта ди лъэпкъэгъухэм я псэр мыбыкIэ къоIэ, дыкъэкIуэжащэрэт жаIэу. ХьэщIэу Хэкужьым къакIуэри мащIэкъым. Псалъэм папщIэ, лъэпкъым и щыгъуэ-щIэж, фащэм, ныпым я махуэ лъапIэхэм иращIэкI дауэдапщэхэм хэтын мурад иIэу, и Iуэху иригъэкIуэтэкIыу къыщыкIуэж щыIэщ Тыркум и Анталье къалэм щыпсэу ди лъэпкъэгъу БЕЗЫР Зэбыт. Интернетым и фIыгъэкIэ цIыхугъэ схуэхъуам дезгъэкIуэкIа псалъэмакъым адэкIэ фыщызгъэгъуэзэнщ.
— Жэщи махуи си гупсысапIэщ Хэкужьым сыкъызэрыкIуэжа хъуну щIыкIэр. Сыжеямэ, си пщIыхьым хэтщ, сыкъэушмэ сигури си псэри зыщIэкъу щIыпIэм сызэрыпэIэщIэм къыхэкIыу гукъыдэжышхуэ симыIэу, жэщ согъэхъу. «Ди унэжь пхъэжь мафIэ» жыхуиIэращи, си нэр къызыхуикI лъахэм нэхъ лъапIэ дунеишхуэм тету къысщыхъур къым. «ИкIутар из хъужыркъым» жыхуиIэм хуэдэщ иджыкIэ ди Iуэхур, – жеIэ Зэбыт.
Ауэ иужьрей технологие Iэмалхэм я фIыгъэкIэ зэпыщIэныгъэфIхэр диIэ хъуащ хамэ щIыпIэм щикъухьахэмрэ Хэкужьым исхэмрэ. Урысейм нэгъуэщI къэралхэм кIуэн-къэкIуэжыныр хуит зэрищIрэ нэхъ тыншу дызэлъоIэс. Хэкум щызэхашэ сыт хуэдэ адыгэ Iуэхуми си гум щызу сыхэтынут, ауэ щIэх-щIэхыурэ сыкъихьэжыфыркъым. Мы гъэм си лъэр лъахэм къэсхьыжащ икIи сыхэтыну сыхунэсащ ПащIэ Бэчмырзэ и музейр къызэрызэIуахрэ илъэс 20 щрикъум ирихьэлIэу яубла зэхуэсым.
Абы иужькIэ адыгэхэм ди щыгъуэ-щIэж махуэм иращIэкIа дауэдапщэхэм. ТIури хуабжьу си гум дыхьа Iуэхугъуэщ. Дуней псом щикъухьа ди лъэпкъэгъухэм зэдэдгъэлъапIэ махуэ хэхахэм ирезгъэхьэлIэу сыкъэсыфмэ си гур хохъуэ. СыщыкIуэжкIэ си Хэкум сыкъыхуеплъэкIыу, пкъыр зыхуемыпIэщIэкI хамэ щIыпIэм согъэзэж. Гукъеуэм зэгуитхъ си псэр зэ псэхужыну пIэрэ жысIэу согупсысэ.
Си адэм и псалъэхэр си гум илъщ: «Си Хэкум си псэр хуэлIэу дунейр собгынэ. Уэ, си щIалэ, лъахэм уи лъэр нэхьэсыж». СыкъэкIуэжыху къэс щIы IэмыщIэ си хъуржыным имылъу згъэзэжыркъым. Япэ дыдэ лъахэм сыкъыщихьэжа гъэм хъуржыным из щIы схьыри, си адэ-анэм я кхъащхьэхэм тескIутауэ щытащ. Ар абыхэм я лъэIуу згъэзэщIахэм ящыщ зыщ. ЕтIуанэр, лъахэм сыщыпсэуну сыкъэкIуэжынырщи, ари, Тхьэм лъагъуэ схуищIмэ, си мурадщ зэзгъэхъулIэну. Дызыхэс лъэпкъыр зыкIи къыджьэхэмыуэми, Хэкум дыкъыхуэпабгъэу, зэрытпэIэщIэр ди гуныкъуэгъуэу допсэу, — жеIэ Безырым.
Тхыдэм и нэщIэбжьэм щIыналъэкIэ зэпыIудза дищIами, адэжь щIыналъэм пэIэщIэ ди лъэпкъэгъухэр бзэмрэ хабзэмрэ зэрызыщамыгъэгъупщэным хущIокъу. Иджырей зэпыщIэныгъэхэр IэмалыфIщ ди щыIэкIэ-псэукIэм зым адрейм нэхъри щыгъуазэ зыхуэтщIынымкIи дызэрыубыдыжынымкIи.
КЪАНКЪУЛ Раисэ
Больше на Черкес хэку
Подпишитесь, чтобы получать последние записи по электронной почте.
