Ди къуэшхэр — ди газетым и хьэщIэщым

«Черкес хэку» газетым и редакцэм къеблэгъащ Нартокъуэ СулътIан къыдигъэкI «Вестник народов Кавказа» газетым и илъэс 20 юбилейр зыгъэлъэпIэну ди республикэм къэкIуа хьэщIэхэр: Адыгэ Республикэм и «Черкесский Совет» Адыгэ Хасэ» жылагъуэ организацэм и тхьэмадэ, Вындышхуэ Заурбий, абы и къуэдзэхэу куржыабхъаз зауэм и ветеран, Абхъазым и Леон орденым и кавалер Жылэгъуэт Нурбий, КIэдэкIуей ХьэзрэIил сымэ.

ВЫНДЫШХУЭ Заурбий: — Дэ Адыгэ Республикэм щыIэ, «Адыгэ Хасэ – Черкесский Совет» зи фIэщыгъэцIэ жылагъуэ организацэм дыщолажьэ. Лъэпкъ Iуэхум и ужь дитщ илъэс бжыгъэ хъуауэ. Лъэпкъыр къэгъэщIэрэщIэжыным, и Iуэхухэр къэIэтыжыным хуэунэтIауэ ди акъыл къитIэсыр, ди къару къихьыр дощIэ. Ди лъэпкъ Iуэхур тщыгъупщэкъым икIи тщыгъупщэнукъым. Кавказ зауэм къытхуихьа хьэзабым хуэдэ дыхэмыхуэжыным, апхуэдэ зауэ дяпэкIэ къыдамыщIылIэжыным щхьэкIэ Iуэху тщIэн, дылэжьэн хуейщи, аращ зызыхуэдунэтIыр. ДэнэкIэ зыдгъазэми, жьыи-щIэи, хэт дыIущIэми, дызытепсэлъыхьыр, зи Iуэху зетхуэр аращ. Зауэм игъащIэкIи къытримыгъэзэжыну гъэпсыным, ди лъэпкъыр республикэм ис нэгъуэщI лъэпкъхэм ягурыIуэу, дахэу, тэрэзу ядэ лэжьэным, ядэпсэуным ди щIэблэр хуэдунэтIу, хуэдгъасэу аращ.

ЖЫЛЭГЪУЭТ Нурбий: — Си цIэр, си унагъуэцIэр къыжызоIэри ирикъунщ. Мис си къуэшхэм срагъусэу солажьэри, абы жаIэращ жысIэнур, сыт щIызгъужын. ЖаIэр ядызощтэ, ящIэр ядызощIэ.

КIЭДЭКIУЕЙ ХьэзрэIил: — Лъэпкъым дыхуогумэщI, Iуэхуу зетхуэфыр зыдохуэ. ДыхущIокъу къэрал хабзэхэм я къэухьым иту дылэжьэным, а гъэпсыкIэмкIэ лъэпкъым и анэдэлъхубзэр, и хабзэхэр къызэтедгъэнэным, ди ныбжьыщIэхэр къэрал хабзэхэм я къэухьым имыбэкъукIыу, адыгэхэм яфI зыхэлъ Iуэхухэр ящIэу дунэтIыным. Заурбий зэрыжиIауэ, дыщIохъуэпс, ди лъэпкъым блэкIам и лъэпощхьэпохэм дерс къыхихыным. Абы папщIэ зы унэтIыныгъэ диIэу лъэпкъ Iуэхухэм дапылъын хуейщ Адыгэ Республикэри, Къэрэшей — Черкесри, Къэбэрдей-Балъкъэрри. Си IэщIагъэкIэ сыинженер-ухуакIуэщ, ухуакIуэ Iуэхум сыхэтащ. Ауэ зэхъуэкIыныгъэхэм зэкъуагъэхуа къэралым и ухуакIуэ Iуэхухэр тэрэзу щызэкIэлъымыкIуэжым, абы сыхуэмейуэ сыкъыхэкIыжащ. Иджы сыхыхьэхэкIщ, адыгэ кхъуейр, нэгъуэщI лъэпкъ шхыныгъуэхэр гъэхьэзырыным, щэным сыпылъщ. Си ныбжьэгъу Нурбий куэд жиIэн имыдами, ар къызыхэкIыр Iуэхур зэригъэнэхъапэр арагъэнщ.

Уэршэрыныр имыгуапэми, ар сыт хуэдэ Iуэхуми хуэIэижьщ. ЛIыгъэ хэлъщ. Куржы – Абхъаз зауэм хэтащ, Леон орденыр къыхуагъэфэщащ. ГъащIэ зэхэщIыкI иIэщ, ари къыддолажьэ, хузэфIэкI къимыгъанэу. Зэкъуэшым хуэдэу дызэрыIыгъщ.

ВЫНДЫШХУЭ Заурбий: — Гъуэгу дыкъыщIытехьа Нартокъуэ СулътIан и гугъу тщIымэ, илъэс 18 хуэдизкIэ узэIэбэкIыжмэ, гущIы хьэ IуэхукIэ Къэрэшей-Черкесым дыкъэкIуауэ нэIуасэ дызэхуэхъуауэ щытащ. И газетри дигъэлъэгъуащ, дигу ирихьащ, иджы ар къытIэ регъэхьэ зэпыт. Езыри нытхуэкIуэ хъуащ. АдыгэлIу къыдолъытэ, абы и газетыр илъэс 20 зэрырикъуам и саулыкъукIэ дыкъэкIуащ. Тхьэм жиIэмэ, мы IуэхумкIэ бжьыхьэм аргуэру зэ дызэхыхьэн ди мурадщ. СулътIан Iуэхушхуэ ещIэ, и газетымкIэ къатопсэлъыхь цIыху цIэрыIуэхэм, лэжьакIуэхэм, лъэныкъуэкIэ къигъанэкъым къэралымкIэ, лъэпкъымкIэ мыхьэнэ зиIэ Iуэхухэр хэIущIыIу щIынри.

КIЭДЭКIУЕЙ ХьэзрэIил: — Нартокъуэ СулътIан сэри куэд щIауэ соцIыху. Заурбий нэIуасэ дызэхуищIауэ, мыбы ипэкIэ игъэлъэпIа и махуэщIми дыщыIащ. АдыгэлIщ, Iуэхум и хыхьэпIэри, и хэкIыпIэри ещIэ. Куэдрэ нэкIуащ, щыIащ ди Адыгэ Республикэм. И газетыр фIы дыдэу долъагъу, ар зэкIэлъыкIуэу къытIэщIохьэ, цIыхухэм яхудогуэш. Дэ ды-адыгэщ, ди лъэпкъэгъухэр щыIэщ дунейм и дэнэ щIыпIи. Адыгэлъ зыщIэту дэнэкIэ щыIэри ди лъэпкъэгъущ, дыдейщ. Дыкъыздеблэгъа «Черкес хэку»-ми, Нартокъуэ СулътIан къыдигъэкI газетми къагъэлъагъуэр зыщ: адыгэ лъэпкъыр бгуэш, зэкъуэпч хъунукъым. Адыгэ Республикэм, Къэрэшей-Черкесым, Къэбэрдей-Балъкъэрым, Краснодар крайм, Ищхъэрэ Осетием, нэгъуэщI хэгъуэгухэм щыпсэу, хамэ къэрал 50-м щIигъум щызэбгрыдза адыгэхэр — ахэр псори дыкъызыхэкIар зы лъэпкъщ, дызэрыпсалъэр зы бзэщ, зетхьэр зы щэнхабзэщ. Адыгэхэр дэнэ щымыIэми догъэлъапIэ, дгъэлъэпIэнуи дыхуейщ. Аращ «Черкес хэку»-ри, Нартокъуэ СулътIан къыдигъэкI газетри зыхуэлажьэр. ИкIи ар къадохъу сыт и лъэныкъуэкIи. «Черкес хэку» газетыр мы гъэм илъэси 102-рэ ирикъунущи, «Вестник народов Кавказа» хъыбар Iэмалыр къызэрыдэкIрэ илъэс 20 хъуащи, Тхьэм иджыри илъэсищэ бжыгъэ къаригъэгъащIэ. Газетхэм гугъу зыщезыгъэхь, абы зи акъыли, зи къаруи езыхьэлIэ цIыхухъухэми, бзылъхугъэхэми, абыхэм къадэзыщтэу къадэлажьэхэми, дэнэкIэ зывмыгъазэми, фи Iуэхухэр Тхьэм къывдигъэхъу!

Адыгэ хьэщIэхэр ирагъэблэгъащ «Ногай давысы» нэгъуей газетми. Абдежми щекIуэкIащ зэпсэлъэныгъэ купщIафIэ. Ар теухуауэ щытащ лъэпкъ зэныбжьэгъугъэм, Къэрэшей-Черкесым щыпсэу адыгэхэмрэ нэгъуэщI лъэпкъхэмрэ я зэхущытыкIэ дахэм. Дигу къэдгъэкIыжащ Урысей Федерацэм и Президент Путин Владимир мы гъэр Урысейм щыпсэу лъэпкъхэм я зэкъуэтыныгъэм и Илъэсу зэригъэувам и къэухьхэм мы зэIущIэр фIы дыдэу зэризагъэр. ХьэщIэхэр дгъэкIуэтэжащ мыпхуэдэ псалъэхэмкIэ: «Ди гуапэщ фыкъызэрытхуеблэгъар! Тхьэм ди зэдэлэжьэныгъэр, ди зэрыIыгъыныгъэр дяпэкIи кIыхь тхуищI, тхуигъэбыдэ!».

ДЭБАГЪУЭ Хьэтызэ