Рубрика: Лъэпкъ Iуэху

УЭХЪУТЭ Алий Долэт и къуэр илъэс 30 хъуауэ пэрытщ фIыуэ илъагъу уанэщI IэщIагъэм. Адыгэ-Хьэблэ къуажэм щыщ IэпэIэсэм курыт еджапIэр къиуха нэужь, и къулыкъур 1971-1973 гъэхэм Москва областым хыхьэ Чкаловскэ аэродромым щрихьэкIащ хьэуа оборудованэмкIэ техникыу щытащ. Абы къызэрикIыжу, пкъыгъуэ щабэ закъуэтIакъуэхэм я зэхэлъыкIэмрэ я технологиемрэ металлургием деж къызэрыщагъэсэбэпыр илъэсихкIэ щиджащ химическэ технологие хэплъыхьахэмкIэ Ломоносов и цIэр…

СфIэигъуэу икIи си гуапэ дыдэу мы тхыгъэр тызоухуэ адыгэм и набдзэ зыхужыпIэ хъун цIыху щыпкъэхэм я сатырым хэтыну зыхуэфащэ, зи цIыхугъэ нэсымрэ хьэл-щэн дахэхэмрэ щапхъэгъэлъагъуэ, зи ныбжьыр илъэс 95-рэ нобэ ирикъуа, гуащIэдэкIым и ветеран БРАТХЭ Кушыку Сэхьид и къуэм. Ди нэхъыжьыфIым и махуэщIым езгъэхъулIэри, си лэжьэгъу Аслъэныкъуэ Мадинэ сыщIыгъуу и деж лъагъунлъагъу сыщыIащ сыбгъэдэсын, и…

Черкес автоном областым и жылагъуэ Iуэхузехьэ, ди щIыналъэм и щIэныгъэлI пажэхэм ящыщ АСТЭЖЬ Кърым Лэш и къуэр Хъумэрэ къуажэм дэс мэкъумэшыщIэ унагъуэм къихъухьащ 1895 гъэм накъыгъэм и 17-м. Езым нэмыщIу быних яIэт адэ-анэ Лэшрэ ФатIимэтрэ. Тынштэкъым апхуэдиз сабий упIыныр, бгъэсэныр, илъэсищэ зауэжьым ижь зыщIихуа псэукIэр къэIэтыжыным удэхъуурэ гъащIэ гъуэгу захуэ ахэр тебгъэхьэныр. Кърым Iущ цIыкIуу,…

Ищхъэрэ – Кавказ хэгъуэгум и тхыдэм щыяпэрейуэ, ди хэкуэгъу, лъэпкъэгъу профессор, мэкъумэшхъызмэт щIэныгъэхэмкIэ доктор, Урысей Федерацэмрэ Къэрэшей-Черкес Республикэмрэ щIэныгъэмкIэ щIыхь зиIэ я лэжьакIуэ ЩОХЪУЖЬ Анатолэ ФоIэд и къуэр зи пашэ щIэныгъэлI гупыр Урысей Федерацэм и Правительствэм пщIэшхуэ зиIэу ит саугъэт лъапIэм и лауреат хъуащ. ПщIэ лъагэ зиIэ саугъэтыр дауэдапщэ иным щIэту Москва къалэм Щохъужь Анатолэ…

ЩЭКIУЭГЪУЭМ и 26-м республикэ къалащхьэм дэт къэрал филармонием Къэрэшей-Черкес Республикэ Адыгэ Хасэм и къэпщытэжыныгъэ-хэхыныгъэ зэIущIэр щекIуэкIащ. Гу зылъытапхъэщи, ар илъэсищ къэс зэ зэхашэ Iуэхугъуэщ. Лъэпкъ зэхуэсым къеблэгъащ Къэрэшей-Черкес Республикэм и Iэтащхьэмрэ и Правительствэмрэ я администрацэм и УнафэщIым и къуэдзэ Астэжь Франческэ, КъЧР-м лъэпкъ IуэхухэмкIэ, цIыхубэ зэпыщIэныгъэхэмрэ печатымрэкIэ и Министерствэм жылагъуэ, дин организацэхэм ядэлэжьэнымкIэ и къудамэм…

 Литературэдж, IуэрыIуатэдж, филологие щIэныгъэхэм я доктор, Къэбэрдей-Балъкъэр Республикэм щIэныгъэмкIэ щIыхь зиIэ и лэжьакIуэ, Урысей Федерацэм и тхакIуэхэм я Союзым хэт ГЪУТ Iэдэм Мухьэмэд и къуэр 1944 гъэм бадзэуэгъуэм и 24-м къыщыхъуащ Аушыджэр къуажэм. «Урысыбзэмрэ литературэмрэ» IэщIагъэр иIэу 1969 гъэм Бэрбэч ХьэтIутIэ и цIэр зезыхьэ Къэбэрдей-Балъкъэр къэрал университетыр къиуха нэужь, ар щеджащ Горький М. и цIэр…

Горький Максим и цIэр зезыхьэ, РСФСР-м и Къэрал саугъэтым и лауреат, ГуащIэдэкI Бэракъ Плъыжь орденыр, ЩIыхь дамыгъэр зыхуагъэфэща, адыгэ литературэм и классик, усакIуэ щэджащэ, тхакIуэ цIэрыIуэ, егъэджакIуэ, журналист ЩоджэнцIыкIу Алий Iэсхьэд и къуэр къызэралъхурэ илъэси 125-рэ зэрырикъуар Налшык къалэми, тхакIуэшхуэр къыздэхъуа Къэбэрдей-Балъкъэр Республикэм и щIыналъэхэми дауэдапщэ иным щIэту щагъэлъэпIащ. Ищхъэрэ Кавказым и творческэ интеллигенцэр: тхакIуэхэри,…

ХъыбарыфI дыдэ къытIэрыхьащ ди лъэпкъым къыхэкIа спортсмен лъэрыхь, самбист цIэрыIуэ, Ботэщей къуажэм щыщ ТАМБИЙ Адемыркъан хуэгъэзауэ. АтIэ, щэкIуэгъуэм (ноябрым) и 13-16 махуэхэм Краснодар къалэм щекIуэкIа, зи ныбжьыр илъэс 21-м нэс спортсменхэр зыхэта, дзюдо спорт лIэужьыгъуэмкIэ Урысейм пашагъэр къыщыхьыным хуэгъэза спорт зэхьэзэхуэ иным япэ увыпIэкIэ къыхэжаныкIащ Москва къалэм къыбгъэдэкIыу зэпеуэм зыкъыщызыгъэлъэгъуа ди лъэпкъэгъу самбист, дзюдоист цIэрыIуэр….

АДЫГЭ ЛЪЭПКЪЫМ къыхэкIа цIыхушхуэм – КЪАНДУР Мухьэдин Иззэт и къуэм и щэнхабзэ щIэин лъапIэр хъумэным ехьэлIа къэралыбэ проект щэджащэу щытащ щэкIуэгъуэм (ноябрым) и 13-15 махуэхэм Сочи къалэм къыщапщытэжа, «Открытая книга» узэщIыныгъэ-творческэ зэпеуэр. Ар зэхашащ ГрантхэмкIэ Президент Фондым и дэIэпыкъуныгъэ хэлъу. Ипэ дищынщ, жытIэнщи, творческэ зэпеуэр щекIуэкIа мазитIым къриубыдэу къызэгъэпэщакIуэхэм къаIэрыхьащ тхыгъэ 70-м зэрынэхьэс, Урысейм и…

Нарт эпосым адыгэ лъэпкъымкIэ мыхьэнэуэ иIэр иджыри нэгъэсауэ къыдгурыIуэу къыщIэкIынкъым. Сыт щхьэкIэ жыпIэмэ, и нэхъыбэм ар таурыхъ дахэу фIэкI зыхащIэкъым, абы игъащIэм емыджэхахэри къытхэтщ, жагъуэ зэрыхъущи. Ауэ дэ къызэрытлъытэмкIэ, Нарт эпосым щэху куэд дыдэ щызэхуэхьэсащ. Ахэр нобэ псэухэм къызэрыдгурымыIуэрауэ къыщIэкIынщ эпосым Iэпэдэгъэлэлу дыщIыхущытри. Арами, эпосым нэхъ набдзэгубдзаплъэу ухэджыхьын щIэбдзэмэ, а зи гугъу тщIа щэхухэр гъунэжу…