республиканская общественно-политическая газета на черкесском языке
Зи гугъу фхуэсщIыну лIым и цIэр жыпIэмэ, ди псыхъуэм дэсу ар зыцIыхуахэм я нэгум гуфIэгъуэ гуэр иболъагъуэ, и хъыбарыфIи къыбжаIэжыфынущ. Ар МЫКIЫТIЭ Аюбщ. Псоми зэрацIыхур и анэцIэ «Аюбэщ». А лIым хэлъащ гушыIэ дахэ, къызэринэкIащ IуэхущIафэ екIухэр, бгъэдэлъащ акъыл жан. ЩыIэкъэ цIыху зыгуэр жиIэмэ дыхьэшхыжу? Аюбэ апхуэдэтэкъым. Зыхэт гупым, и псэлъэгъухэм акъыл къызыхахын, я гур къэзыIэтын,…
Гукъеуэм си гур иубыдауэ сыбгъэдэтщ Зеикъуэ курыт еджапIэм и пщIантIэм дэт, Хэку зауэшхуэм хэкIуэдахэм я фэеплъ сыным. Я щIалэгъуэу, я къару илъыгъуэу, я насып къэкIуэгъуэу дапщэм я щхьэр щагъэтIылъа кIэ зимыIа зауэжьым и губгъуэхэм?. Ахэр я гъащIэм щысхьакъым къэралым къытепсыха гуауэр къагъэувыIэн щхьэкIэ. Зы нэрыбгэ зыфIэкIуэда унагъуэм дежкIэ гукъеуэшхуэт ар. Анэхэм ягъейт я къуэхэр, я…
ТекIуэныгъэм и Илъэс 80-м ипкъ иту, КъЧР-м и хьэкълыкъ къулыкъум и лэжьакIуэхэм, Черкесск къалэмрэ Карачаевск къалэ округымрэ ит гимназиехэм, еджапIэхэм щеджэ еджакIуэ хэкупсэхэр ящIыгъуу екIуэлIащ Орджоникидзевскэ жылагъуэм дэт, Кавказыр зыхъумахэм я фэеплъ-Музейм. Фэеплъ пэкIум хэтащ КъЧР-м и хьэкълыкъ къулыкъум и унафэщI Текеев Расул, абы и къуэдзэхэу Дурновэ Аннэ, Тамазэ Фатимэ, Хубиев Руслан, УФНС-м и къудамэм…
Совет Союзым и ЛIыхъужь Хьэбэч Умар Хьэмид и къуэм и фэеплъ зэIущIэ щекIуэкIащ езым и цIэр зезыхьэ Малэ Зеленчук (Ботэщей) курыт еджапIэм. ЗэхуэсыпIэ пэшыр махуэщI гъэпсыкIэу гъэщIэрэщIат. Блынхэм фIэлът ЛIыхъужьым и гъащIэр къэзыгъэлъэгъуэж сурэтхэр, тхыгъэхэр, зауэ нагъыщэхэр, ТекIуэныгъэм и Махуэм теухуа къыхуеджэныгъэхэр. АтIэ, мы гъэм мэлыжьыхьым (апрелым) и 10-м Хьэбэч Умар зауэм зэрыхэкIуадэрэ илъэс 80…
Жэщыр хэкIуэтащ. Губгъуэр щыгъэтыжауэ, къуажэ уэрамхэм зэхэзекIуэ дэтыжкъым. Къуажэбгъум къегулIыпауэ щыт гъэш фермэм и зы пэш щхьэгъубжэм уэздыгъэ нур къыдедз. Хуэму жыхафэгур кърикIукIыурэ тхылъ IэщIэлъым йоджэ халат хужь зыщыгъ зы бзылъхугъэ. Тхылъыр зэтрепIэ, стIолым зытрегъащIэри, тетрадь напэм бжыгъэ гуэрхэр иретхэ. Аргуэру пэш лъэгур кърекIукI, тхылъым зэреджэурэ. Ар Наташэщ. Хьэлъэт зэманыр. Фашистыдзэхэм я бомбэм, зы къуажэм…
Повестым хэзыгъэгъуазэ Хьэбэз районым ит адыгэ къуажэ нэхъ щIалэхэм ящыщ Куэш-Хьэблэ къыдэкIа тхакIуэ Амирокъуэ Ибрэхьим Iэсхьэд и къуэм «Бригадир ныбжьыщIэ» повестыр зытриухуар комсомольц Къантемыр Хьисэщ. Ар къуажэ Советым и тхьэмадэу щытащ, иужькIэ Хэку зауэшхуэм ипэ куэдрэ бригадир цIэрыIуэу щытащ. 1936 гъэм февралым и 13-м урысыбзэкIэ къыдэкIауэ щыта «Красная Черкесия» газетым щатхыгъащ: «Ставрополь крайм и шы…
Пщэдджыжьщ. Умар нэхъ жьыIуэу шхэри къыщIэкIащ. Гуахъуэр къищтэщ, и дамэм трилъхьэри, къыдэкIащ. Ар губгъуэм макIуэ мэкъуIэнащтэ. КъуажэкIэм къэсащ. Зеикъуэпс зэпиупщIу, губгъуэмкIэ дэкI «ШыхулъагъуэжьымкIэ» псыхъуэм дыхьэрэ пэт, Умар зэуэ къызыщIэувыIыкIащ, тIэкIурэ щытри ежьэжащ, лъэбакъуэ зытхухкIэ бакъуэри, аргуэру къызыщIэувыIыкIыжащ: — Iэу, Iэу, уэлэхьи сыунэхъуакIэ, си щхьэ куцIыр мэхъей, — и щхьэ хуэпсэлъэжурэ, и щхьэр игъэсысащ. «Сыкъ-сыкъ» макъыр…
Зауэр къыщежьа махуэм къыщыщIэдзауэ, дыкъыщикIуэтми зэи ди зауэлIхэм ягу ихуакъым текIуэныгъэр къызэрытхьынур. Абы дыщIэзэут, дыпэплъэт, дыщIэхъуэпст. Иджы дыщIэхъуэпсым Iуэхур къыщымынэу, псоми IупщIу ар нэрылъагъу къытхуохъу. Дэнэ щыIэж фашист зэрыпхъуакIуэхэм яхэлъа гушхуэныгъэр? Абыхэм ауи я пщIыхьэпIэ къыхэхуэтэкъым Iуэхум апхуэдэу зызэридзэкIыну. Гъэру къэдубыдхэм «мыхэр сыту делэ, я Iуэху зэфIэкIагъэххэрэ пэт, дауэ защIрэ?» жыхуаIэр я фэми я щытыкIэми…
ТекIуэныгъэм и Музейм 2025 гъэм икIэм нэс «Голоса Победы» проектыр иригъэкIуэкIынущ. Абы ипкъ иту Къэрэшей-Черкес Республикэм щыпсэухэм Iэмал яIэщ я унагъуэхэм щахъумэ, фронтым къикIа письмохэр Поклоннэ бгым щыIэ музейм щахъумэну тыгъэ хуащIыну, тхыгъэхэм цIыхубэр щагъэгъуэзэну. «Проектыр 2024 гъэм и дыгъэгъазэ мазэм зэредгъажьэрэ ТекIуэныгъэм и Музейм Хэку зауэшхуэм щыгъуэ ятха письмо 750-м щIигъу къытIэрыхьагъэххэщ. ЖыIэпхъэщи, абыхэм…
Накъыгъэм и 9-м республикэм и дэнэ къуапи щекIуэкIащ ТекIуэныгъэ Иным и махуэщI дауэдапщэхэр. Iуэхугъуэхэм нэхъ зыщаубгъуащ республикэм и къалащхьэм. Ленин и цIэр зезыхьэ республикэ къалащхьэ утыку нэхъыщхьэм щеувэкIащ махуэщI Парадым хэтынухэр, абы еплъыну къызэхуэсахэр. Республикэм и военнэ комиссар Белобородов Сергей КъЧР-м и Iэтащхьэ Темрезов Рэшид щигъэгъуэзащ Парадым псори зэрыхуэхьэзырым. ТекIуэныгъэм и Бэракъыр, Урысейм, Къэрэшей-Черкесым я…